W tym artykule
Cztery elementy w każdym zadaniu
Do oceny sprawności komunikacyjnej bierze się stopień realizacji czterech elementów polecenia: (s. 11)
| Zadanie | Cztery elementy |
|---|---|
| 1 | omówienie czterech elementów z polecenia |
| 2 | opis ilustracji (1) i odpowiedzi na trzy pytania (3) |
| 3 | wybór i uzasadnienie (1), odrzucenie pozostałych (1), odpowiedzi na dwa pytania (2) |
Nie wystarczy się odnieść do elementu: trzeba go też rozwinąć. (s. 11)
Tabela A: ile elementów, ile rozwinięć
Wiersze to liczba elementów, do których zdający się odniósł, kolumny to liczba rozwiniętych elementów. (s. 11)
| Odniósł się do | rozwinął 4 | rozwinął 3 | rozwinął 2 | rozwinął 1 | rozwinął 0 |
|---|---|---|---|---|---|
| 4 | 6 | 5 | 4 | 3 | 2 |
| 3 | 4 | 3 | 2 | 1 | |
| 2 | 3 | 2 | 1 | ||
| 1 | 1 | 0 | |||
| 0 | 0 |
Co wynika z tabeli: sam brak rozwinięcia obniża wynik, ale nie zeruje go. Odniesienie się do wszystkich czterech elementów bez żadnego rozwinięcia to nadal 2 punkty. Odwrotnie, pominięcie elementów kosztuje więcej, niż się wydaje: przy trzech elementach nawet pełne rozwinięcie daje maksymalnie 4.
Tabela B: pomoc egzaminującego i adekwatność
Od wyniku z tabeli A można odjąć punkty. (s. 11-12)
| Sytuacja | Co z punktami |
|---|---|
| nie potrzebujesz pomocy lub bardzo rzadko | wynik z tabeli A |
| czasami potrzebujesz pomocy | minus 1 (do zera) |
| potrzebujesz znacznej pomocy | minus 2 (do zera) |
W zadaniu 1 dochodzi adekwatność wypowiedzi do tematu, kontekstu i wypowiedzi egzaminującego: częściowa nieadekwatność działa jak "czasami potrzebuje pomocy", częsta jak "znaczna pomoc". (s. 12)
Przykład poglądowy: w zadaniu 2 odnosisz się do czterech elementów, rozwijasz trzy, a egzaminujący czasami musi podpowiadać. Tabela A daje 5, tabela B odejmuje 1, wynik to 4.
Zakres środków leksykalno-gramatycznych (0-4)
| Punkty | Opis poziomu (parafraza) |
|---|---|
| 4 | szeroki zakres, swobodnie o sprawach prostych i złożonych, rzadko pospolite słowa typu "fajny" |
| 3 | zadowalający zakres, ale w tematach złożonych głównie słowa pospolite |
| 2 | ograniczony zakres, kłopoty przy tematach bardziej złożonych |
| 1 | bardzo ograniczony, kłopoty nawet z prostymi tematami |
| 0 | brak wypowiedzi lub wypowiedź niekomunikatywna |
Ocenia się całą wypowiedź, od rozmowy wstępnej. (s. 11-12)
Poprawność (0-4)
| Punkty | Błędy |
|---|---|
| 4 | sporadyczne, niezakłócające komunikacji |
| 3 | dość liczne, niezakłócające lub czasami zakłócające komunikację |
| 2 | liczne, zakłócające komunikację |
| 1 | bardzo liczne, w znacznym stopniu zakłócające komunikację |
| 0 | brak wypowiedzi lub niekomunikatywna |
Kluczowy jest wpływ błędów na zrozumienie, a nie sama ich liczba. (s. 11-12)
Wymowa i płynność (po 0-2)
- Wymowa: 2 pkt, gdy błędów brak albo nie zakłócają komunikacji; 1 pkt, gdy czasami zakłócają; 0 pkt, gdy często zakłócają lub uniemożliwiają zrozumienie. (s. 13)
- Płynność: 2 pkt, gdy pauz brak albo bywają nienaturalne, ale nie zakłócają odbioru; 1 pkt, gdy pauzy są częste, nienaturalne i czasami zakłócają odbiór; 0 pkt, gdy są bardzo częste i zakłócają odbiór. (s. 13)
Reguła przy niewykonaniu wszystkich zadań
Kto nie przystąpił do wszystkich zadań, może za zakres, poprawność, wymowę i płynność dostać w każdym z czterech kryteriów najwyżej 2 punkty przy dwóch zadaniach i 1 punkt przy jednym. (s. 13) Dlatego warto podejść do wszystkich trzech.
Jak z tego korzystać? (rady)
- Ćwicząc, licz elementy: zaznacz, na które elementy odpowiedziano i czy każdy rozwinięto choć jednym zdaniem więcej.
- Nie czekaj na pomoc egzaminującego, tylko w razie potrzeby poproś o powtórzenie polecenia (rada: Informator nie rozstrzyga, czy wpływa to na ocenę).
- Wiersze zakresu i poprawności ćwicz razem: lepiej proste, poprawne zdania niż ambitne, ale zakłócające komunikację.
Podsumowanie samej punktacji (18 + 4 + 4 + 2 + 2): punktacja 30 punktów. Wymowa i płynność: wymowa i płynność. Strona z kryteriami: kryteria oceniania.
Źródła
Przykłady i rady w artykule są nasze. Zasady egzaminu podajemy za dokumentami CKE; w razie rozbieżności rozstrzygają one.
Opracowanie: Redakcja Matury Ustne. Jak powstają i jak sprawdzamy materiały
Darmowy trening z zegarem, bez konta
Materiał z zestawu, czas jak na egzaminie i nagranie do odsłuchu, które zostaje w Twojej przeglądarce.